ChinhTrang.comChỉnh Trang
Chống thấm, chống dột khi cải tạo

Khe tiếp giáp giữa phần nhà cũ và phần mới nâng: chỗ thấm hay bị bỏ sót

Phần nâng tầng, cơi nới gặp nhà cũ ở chân tường mới trên sàn mái cũ, mạch tường cũ mới, khe với nhà bên. Đây là nơi thấm nhiều nhất sau nâng tầng.

Close view of a fresh brick wall rising from an old concrete roof slab on a Da Nang house extension, a mason from behind setting mesh along the joint, clear morning sky

Sau khi nâng tầng hay cơi nới nhà cũ, chỗ thấm hay xuất hiện nhất không nằm giữa sàn mới hay tường mới, mà ở đường gặp nhau giữa cái cũ và cái mới: chân tường tầng mới đặt trên sàn mái cũ, mạch giữa tường cũ và tường xây thêm, cổ cột cấy nối, và khe giữa phần mới nâng với nhà bên. Những đường này nứt vì hai phần co ngót, lún và giãn nở khác nhau, rồi nước mưa tìm đúng chỗ đó mà vào.

Phần kết cấu của việc nâng tầng, như sàn cũ có chịu được không, móng có cần gia cố không, là việc của kỹ sư kết cấu và phải được khảo sát trước. Bài này giả định phương án nâng tầng đã được kỹ sư duyệt, và đi vào phần chủ nhà thường không ai nhắc: những khe tiếp giáp cần được thiết kế và làm chống thấm thế nào để không thành chỗ dột kéo dài nhiều năm.

Bốn vị trí tiếp giáp hay thấm

Chân tường tầng mới trên sàn mái cũ. Sàn mái cũ trước đây là mặt ngoài, có thể đã có lớp chống thấm, lớp gạch. Khi xây tường tầng mới lên trên, nhiều đội đặt thẳng tường gạch lên lớp gạch cũ. Nước đọng trên sàn tầng mới, nhất là ở ban công, lô gia, sẽ len vào khe dưới chân tường và chảy ra trần tầng dưới.

Mạch tường cũ và tường xây thêm. Khi cơi nới ra phía sau hay mở rộng sang bên, tường mới nối vào tường cũ theo một đường thẳng đứng. Vữa mới co ngót, tường cũ đã ổn định, hai phần lún khác nhau, đường nối nứt chân chim rồi nứt hẳn.

Cổ cột và dầm cấy nối. Cột tầng mới thường được cấy thép vào đầu cột cũ theo chỉ định kỹ sư. Mạch đổ bê tông mới lên bê tông cũ là một mạch ngừng, nếu không xử lý bề mặt và chống thấm, nước có thể đi theo mạch vào trong.

Khe giữa tầng mới và nhà bên. Nhà mình nâng lên cao hơn nhà bên, tường tầng mới thành tường ngoài lộ ra phía trên mái nhà hàng xóm. Khe giữa tường mình và mái nhà họ là đường nước mưa chảy thẳng vào cả hai nhà.

Vì sao các khe này nứt dù làm cẩn thận

Phần nhà cũ đã đứng nhiều năm, đã lún gần như xong, vật liệu đã co ngót hết. Phần mới vừa xây, vữa và bê tông còn co ngót trong nhiều tháng đầu, đồng thời tải trọng tầng mới truyền xuống làm phần cũ lún thêm một chút. Hai bên chuyển động khác nhau, dù chỉ rất nhỏ, đủ để mở một vết nứt ở đúng đường tiếp giáp.

Nắng mưa làm vật liệu giãn nở theo ngày. Bê tông mới, gạch cũ, mái tôn mới, tường gạch cũ đều có độ giãn khác nhau. Một khe trám bằng vữa cứng sẽ nứt theo chu kỳ nóng lạnh. Đó là lý do ở những khe có chuyển động, chất trám cần có độ đàn hồi, còn ở những mạch ít chuyển động thì cần lưới gia cường để vết nứt nếu có cũng nhỏ và phân tán.

Có những trường hợp kỹ sư kết cấu quyết định tách hẳn phần mới khỏi phần cũ bằng một khe lún, để hai phần lún độc lập. Khi đó khe lún là một khe thật, rộng có chủ ý, và phải có giải pháp che kín, chống thấm riêng cho khe. Chủ nhà nên hỏi kỹ sư ngay từ khi duyệt phương án: nhà mình có khe lún không, nằm ở đâu, xử lý chống thấm thế nào.

Cách làm ở chân tường tầng mới trên sàn cũ

Đây là vị trí quan trọng nhất và cũng dễ kiểm nhất nếu chủ nhà có mặt đúng lúc. Trình tự thường gặp:

  1. Bóc lớp gạch, lớp láng cũ ở dải sẽ xây tường để tường mới đứng trên mặt sàn bê tông, theo chỉ định của kỹ sư.
  2. Đổ một gờ bê tông chân tường cao hơn mặt sàn hoàn thiện, liên kết với sàn, để nước trên sàn không chạm vào mạch vữa đầu tiên của tường gạch.
  3. Xây tường trên gờ; ở vùng ướt như ban công, nhà vệ sinh tầng mới thì gờ càng quan trọng.
  4. Làm lớp chống thấm sàn tầng mới, lật lên chân tường, phủ qua gờ, bo góc kỹ.
  5. Ngâm thử nước sàn tầng mới, quan sát trần tầng dưới ở dải dọc chân tường.

Nhiều đội bỏ qua gờ chân tường vì tốn thêm công cốp pha. Đây là chi tiết rẻ nhưng hiệu quả cao, nên ghi rõ vào phương án và kiểm tra trước khi xây tường.

Chủ nhà có thể không hiểu hết kỹ thuật đổ gờ, nhưng nhìn được nó có hay không. Hãy có mặt hoặc nhờ người có mặt vào ngày đổ gờ và ngày bắt đầu xây hàng gạch đầu tiên, chụp vài tấm ảnh từ nhiều phía. Những tấm ảnh đó về sau giá trị hơn mọi lời cam kết miệng.

Xử lý mạch tường cũ và tường mới

Ở mạch nối thẳng đứng giữa tường cũ và tường xây thêm, kỹ sư có thể chỉ định cách liên kết như cấy thép râu vào tường cũ hoặc để khe tách. Phần chống thấm sau đó phụ thuộc vào lựa chọn này. Nếu hai tường được liên kết, trước khi trát thường gắn một dải lưới gia cường chạy dọc mạch, phủ sang hai bên, để lớp trát không nứt theo đúng đường nối. Mặt ngoài sau đó vẫn cần lớp chống thấm phủ liên tục qua mạch.

Nếu có khe tách, khe cần được chèn vật liệu đàn hồi, trám bằng chất trám chịu chuyển động và che bằng nẹp hoặc tấm úp ở mặt ngoài. Không nên trát kín khe bằng vữa cứng cho đẹp mắt, vì nó sẽ nứt ngay ở lần chuyển động đầu tiên.

Mạch ngang giữa tầng cũ và tầng mới ở mặt tiền cũng cần chú ý tương tự, nhất là nơi có ô văng, mái hắt của tầng cũ bị tháo bỏ để xây lên. Phần bê tông đục dở, thép chờ gỉ cần được xử lý theo chỉ định trước khi trát phủ.

Khe với nhà bên sau khi nâng cao

Đây là khe thuộc hai chủ nhà. Phía nhà mình là tường tầng mới, phía nhà bên là mái hoặc sân thượng của họ, đôi khi là tường thấp hơn. Nước mưa chảy dọc tường mình xuống khe rồi vào trần nhà hai bên. Nếu không có giải pháp chung, mỗi nhà vá một nửa, khe vẫn hở.

Giải pháp thường gặp là gắn diềm che hoặc tấm úp từ tường nhà mình phủ xuống mép mái nhà bên, hoặc làm máng thu nước dọc khe. Chi tiết nào hợp phụ thuộc kiểu mái nhà bên. Việc gắn lên mái nhà họ cần được họ đồng ý, và tốt nhất là ghi lại bằng giấy đơn giản ai làm, vật liệu gì, ai bảo trì.

Trong lúc xây tầng mới, mái nhà bên cũng hay bị vữa rơi, vật liệu va đập. Chụp ảnh hiện trạng mái nhà bên trước khi bắt đầu, che chắn đầy đủ, và nói chuyện với hàng xóm từ trước. Khi có tranh chấp về hư hại hay quyền gắn lên mái nhà bên mà không tự thoả thuận được, nên hỏi luật sư trên AI Cố Vấn để biết hướng xử lý phù hợp quy định hiện hành.

Câu nên hỏi kỹ sư và nhà thầu trước khi nâng tầng

"Phần mới liên kết với phần cũ hay tách bằng khe lún?" Câu trả lời quyết định cách chống thấm ở mọi mạch nối. Nếu có khe lún, xin kỹ sư chỉ rõ vị trí trên bản vẽ và chi tiết che khe, đừng để đội thi công tự nghĩ ra lúc làm.

"Tường tầng mới đứng trên gì?" Hỏi có bóc lớp gạch cũ ở dải chân tường không, có gờ bê tông không, cao bao nhiêu so với sàn hoàn thiện. Đây là chi tiết nhỏ mà quyết định trần tầng dưới có khô hay không.

"Lớp chống thấm sàn mái cũ xử lý thế nào?" Sàn mái cũ thành sàn trong nhà ở tầng mới. Lớp chống thấm cũ có khi phải bóc, có khi để lại. Phần sàn mới ở ban công, nhà vệ sinh tầng mới cần lớp chống thấm riêng.

"Mạch tiếp giáp mặt ngoài làm bằng gì?" Lưới gia cường ở đâu, chất trám đàn hồi ở đâu, nẹp che ở đâu. Báo giá chỉ ghi "chống thấm hoàn thiện" mà không nói gì về các mạch này thường là chưa tính tới.

"Ai lo phần khe với nhà bên?" Nhà thầu có làm diềm che, có thương lượng với hàng xóm hay để chủ nhà tự lo. Nên rõ trước khi tầng mới lên cao, vì khi đó mới dựng giáo làm thì tốn gấp nhiều lần.

Nghiệm thu các khe tiếp giáp trước khi hoàn thiện

Các khe tiếp giáp sau khi hoàn thiện sẽ bị trát, sơn, ốp che hết. Kiểm tra cần làm trước đó. Bảng dưới gợi ý chủ nhà nhìn gì ở từng vị trí:

Vị tríNhìn và chụp ảnhPhép thử đơn giản
Chân tường tầng mớiCó gờ bê tông, lớp chống thấm lật lên qua gờNgâm nước sàn tầng mới, xem trần dưới dọc chân tường
Mạch tường cũ mớiCó lưới gia cường hoặc khe tách được trám đàn hồiXịt nước mặt ngoài dọc mạch, xem mặt trong
Cổ cột cấy nốiMạch bê tông được xử lý, không rỗ, không lộ thépQuan sát sau mưa lớn đầu tiên
Khe với nhà bênDiềm hoặc tấm úp phủ kín, có máng nếu cầnXịt nước dọc khe, kiểm tra trần cả hai nhà nếu được

Ghi những ảnh này vào sổ hiện trạng của đợt cải tạo. Khi có thấm trong thời gian bảo hành, ảnh là căn cứ để biết khe nào đã được làm đúng và lỗi nằm ở đâu.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao nâng tầng xong trần tầng dưới bị thấm dọc chân tường?

Thường do tường tầng mới đặt thẳng lên sàn mái cũ không có gờ chân tường, lớp chống thấm sàn mới không lật lên tường hoặc bị đứt ở góc. Nước trên sàn tầng mới len vào mạch dưới chân tường rồi chảy ra trần tầng dưới.

Gờ bê tông chân tường là gì, có cần thiết không?

Đó là một dải bê tông thấp đổ liền với sàn ngay dưới chân tường gạch, để nước trên sàn không chạm vào mạch vữa đầu tiên. Ở ban công, nhà vệ sinh, sân thượng của tầng mới, đây là chi tiết rẻ mà rất hiệu quả.

Mạch nối tường cũ và tường mới nứt có nguy hiểm không?

Vết nứt nhỏ theo mạch thường do co ngót và lún khác nhau, cần xử lý chống thấm. Nhưng nếu vết nứt mở rộng dần, nứt xiên, hoặc cửa đóng không khít, nên mời kỹ sư kết cấu kiểm tra vì có thể phần mới hoặc cũ đang lún nhiều hơn dự tính.

Khe lún có phải trám kín bằng vữa không?

Không. Khe lún là khe cố ý để hai phần nhà chuyển động độc lập. Trám bằng vữa cứng sẽ nứt ngay. Khe cần chèn vật liệu đàn hồi, trám chất chịu chuyển động và che bằng nẹp hoặc tấm úp theo phương án của kỹ sư.

Nhà mình nâng cao hơn nhà bên thì ai lo khe giữa hai nhà?

Thường phía xây cao hơn sẽ làm diềm che vì nước chảy từ tường mình xuống. Nhưng gắn lên mái nhà bên cần họ đồng ý. Nên thoả thuận và ghi lại bằng giấy ai làm, ai bảo trì để tránh tranh cãi về sau.

Khi nào nên kiểm tra các khe tiếp giáp?

Trước khi trát, ốp, sơn che kín. Chụp ảnh gờ chân tường, lưới gia cường, diềm che, rồi ngâm hoặc xịt nước thử. Sau mưa lớn đầu tiên khi đã hoàn thiện thì kiểm lại trần tầng dưới và mặt trong dọc các mạch nối.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138