ChinhTrang.comChỉnh Trang
Nâng tầng và cơi nới nhà cũ

Nâng tầng xong cần làm giấy tờ gì: hoàn công và ghi nhận thay đổi

Chữ hoàn công người dân hay nói gồm nghiệm thu, bản vẽ hoàn công và đăng ký thay đổi số tầng, diện tích vào giấy chứng nhận. Thứ tự làm và giấy tờ nên giữ.

Homeowner hands sorting a thick folder of blank papers and rolled drawings on a wooden table inside a freshly renovated upper floor, white walls, afternoon window light, no faces

Sau khi nâng tầng, chủ nhà nên làm ba việc: nghiệm thu với nhà thầu và giữ đủ hồ sơ thi công; có bản vẽ hoàn công thể hiện đúng hiện trạng sau khi xây; và đăng ký thay đổi về nhà ở (số tầng, diện tích sàn) để được ghi nhận trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà. Ba việc này gộp lại là cái người dân thường gọi chung là "hoàn công". Bỏ qua thì căn nhà thực tế khác giấy tờ, gây khó khi mua bán, thế chấp, thừa kế hay khi có tranh chấp.

Bài này giải thích nguyên lý từng bước theo góc chủ nhà. Thủ tục, cơ quan tiếp nhận và giấy tờ cụ thể thay đổi theo thời kỳ và địa phương, nhất là sau khi sắp xếp chính quyền hai cấp, nên luôn tra văn bản hiện hành và hỏi bộ phận một cửa của UBND xã, phường hoặc cơ quan đăng ký đất đai nơi có nhà.

"Hoàn công" mà người dân hay nói thực chất gồm những gì

Trong đời sống, "làm hoàn công" thường được hiểu là thủ tục để căn nhà sau khi xây, sửa được nhà nước công nhận. Về mặt pháp lý, đó không phải một thủ tục đơn lẻ mà là chuỗi việc: chủ đầu tư, ở đây là chủ nhà, tổ chức nghiệm thu công trình; lập hồ sơ hoàn thành công trình trong đó có bản vẽ hoàn công; rồi đăng ký thay đổi thông tin tài sản gắn liền với đất để được cập nhật trên giấy chứng nhận.

Với nhà ở riêng lẻ, nhiều thủ tục được đơn giản hoá so với công trình lớn, nhưng nguyên tắc vẫn là giấy tờ phải khớp với thực tế. Một căn nhà ghi trên giấy chứng nhận là hai tầng mà thực tế là bốn tầng sẽ bị coi là có thay đổi chưa đăng ký. Khi mua bán, ngân hàng thẩm định thế chấp hoặc khi làm thủ tục thừa kế, phần chênh lệch này sẽ bị hỏi tới.

Hiểu như vậy để thấy hoàn công không phải việc của riêng thầu. Thầu có trách nhiệm cung cấp hồ sơ, bản vẽ hoàn công, nhưng người đứng tên nộp hồ sơ đăng ký là chủ nhà. Nên thống nhất với thầu ngay từ hợp đồng những giấy tờ họ phải bàn giao khi xong việc.

Nghiệm thu với nhà thầu và những giấy tờ cần nhận

Nghiệm thu là lúc chủ nhà kiểm tra công trình đã làm đúng thiết kế, đúng hợp đồng chưa và nhận bàn giao. Với nâng tầng, nên làm theo trình tự sau.

  1. Kiểm tra thực tế từng hạng mục so với bản vẽ được cấp phép và hợp đồng: số tầng, chiều cao, diện tích, vị trí cầu thang, cửa, ban công.
  2. Kiểm tra các phần đã che khuất qua ảnh chụp, nhật ký thi công, biên bản nghiệm thu từng phần như móng, cốt thép, chống thấm.
  3. Thử hoạt động hệ thống điện, nước, thoát nước của tầng mới; ngâm thử nước khu ướt nếu chưa làm.
  4. Lập biên bản nghiệm thu hoàn thành có chữ ký hai bên, ghi rõ các tồn tại phải khắc phục và thời hạn.
  5. Nhận bàn giao: bản vẽ hoàn công, nhật ký thi công, biên bản nghiệm thu các giai đoạn, giấy bảo hành, sơ đồ điện nước, chứng chỉ vật liệu chính nếu có.
  6. Thống nhất thời hạn bảo hành và khoản giữ lại bảo hành theo hợp đồng.

Những giấy tờ này sẽ được dùng ở bước đăng ký thay đổi và là căn cứ khi có hư hỏng trong thời gian bảo hành.

Bản vẽ hoàn công là gì và ai lập

Bản vẽ hoàn công là bản vẽ thể hiện công trình đúng như đã xây xong trên thực tế: kích thước, cao độ, vị trí tường, cột, cửa, cầu thang, diện tích từng tầng. Nó khác bản vẽ thiết kế ở chỗ phản ánh cả những điều chỉnh trong quá trình thi công. Nếu thi công đúng hoàn toàn thiết kế, bản vẽ hoàn công có thể dùng lại bản vẽ thiết kế và ghi xác nhận.

Thông thường, đơn vị thi công hoặc đơn vị tư vấn có năng lực lập bản vẽ hoàn công, chủ nhà kiểm tra và ký xác nhận. Với nhà ở riêng lẻ, nhiều nơi chấp nhận bản vẽ do đơn vị đo đạc, tư vấn có chức năng lập. Hãy hỏi cơ quan tiếp nhận ở địa phương xem họ yêu cầu bản vẽ theo mẫu nào, do ai lập.

Chủ nhà nên kiểm tra kỹ các con số trên bản vẽ hoàn công, đặc biệt là diện tích sàn từng tầng, tổng số tầng, chiều cao và phần ban công, mái. Đây là những số liệu sẽ được ghi trên giấy chứng nhận. Sai số nhỏ trên giấy có thể gây rắc rối lớn khi chuyển nhượng hoặc khi có tranh chấp ranh giới.

Đăng ký thay đổi để cập nhật giấy chứng nhận

Mục đích. Ghi nhận phần nhà đã thay đổi như số tầng, diện tích sàn xây dựng, kết cấu vào giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở. Đây là thủ tục đăng ký biến động về tài sản gắn liền với đất theo pháp luật về đất đai.

Nơi nộp. Thường là bộ phận một cửa của UBND xã, phường hoặc văn phòng, chi nhánh đăng ký đất đai, tuỳ cách tổ chức của từng tỉnh, thành sau khi sắp xếp. Hỏi trước để khỏi đi nhầm chỗ.

Giấy tờ thường gồm. Đơn đăng ký biến động theo mẫu, bản gốc giấy chứng nhận, giấy phép xây dựng nếu thuộc diện phải có, bản vẽ hoàn công hoặc sơ đồ nhà, giấy tờ tuỳ thân. Danh mục cụ thể theo quy định hiện hành của địa phương.

Nghĩa vụ tài chính. Có thể phát sinh lệ phí và các khoản khác theo quy định. Mức thu thay đổi theo địa phương và thời kỳ, nên hỏi trực tiếp khi nộp hồ sơ.

Thời gian. Có quy định thời hạn giải quyết, nhưng có thể kéo dài nếu cần đo đạc, xác minh. Hồ sơ đầy đủ ngay từ đầu giúp rút ngắn thời gian.

Khi phần xây thực tế khác giấy phép

Không ít trường hợp nâng tầng xong mới phát hiện thực tế khác giấy phép: cao hơn, thêm tum, ban công vươn ra nhiều hơn, diện tích lớn hơn. Có khi là điều chỉnh hợp lý trong lúc thi công mà không làm thủ tục điều chỉnh giấy phép, có khi là cố ý làm vượt. Khi đó, hồ sơ đăng ký thay đổi có thể bị yêu cầu giải trình hoặc chưa được giải quyết cho tới khi xử lý phần sai phép.

Cách xử lý phụ thuộc vào mức độ sai khác và quy định hiện hành: có trường hợp được điều chỉnh, có trường hợp bị xử phạt hành chính và buộc khắc phục, có trường hợp phải tháo dỡ phần vi phạm. Đây là vùng mà mỗi vụ việc mỗi khác, không nên tự phán đoán dựa trên chuyện nhà người khác.

Nếu căn nhà của bạn rơi vào tình huống này, hãy tập hợp đủ giấy phép, bản vẽ, biên bản và hỏi luật sư trên AI Cố Vấn để được xem hồ sơ cụ thể và tư vấn theo văn bản đang có hiệu lực. Bài học cho lần sau: mọi thay đổi trong lúc thi công so với giấy phép đều nên hỏi trước xem có cần điều chỉnh giấy phép hay không.

Hồ sơ nhà nên giữ sau khi nâng tầng

Bảng dưới liệt kê các giấy tờ nên lưu thành một bộ hồ sơ nhà. Bộ hồ sơ này hữu ích khi đăng ký, khi bảo hành, khi sửa chữa lần sau và khi chuyển nhượng.

Giấy tờDùng để làm gìAi cung cấp
Giấy phép xây dựng, bản vẽ kèm giấy phépChứng minh công trình được phépCơ quan cấp phép
Báo cáo khảo sát, kiểm định kết cấuCăn cứ an toàn, dùng khi sửa lần sauKỹ sư, đơn vị kiểm định
Hợp đồng thi công, phụ lục phát sinhCăn cứ trách nhiệm, bảo hànhChủ nhà và thầu
Nhật ký, ảnh thi công các phần khuấtKiểm lại móng, thép, chống thấmThầu, chủ nhà tự chụp
Biên bản nghiệm thu, bản vẽ hoàn côngHồ sơ đăng ký thay đổiThầu hoặc đơn vị tư vấn
Sơ đồ điện nước thực tếSửa chữa, khoan đục sau nàyThầu, thợ điện nước
Biên bản hiện trạng nhà bênGiải quyết tranh chấp nếu cóHai bên, người chứng kiến
Giấy chứng nhận đã cập nhậtMua bán, thế chấp, thừa kếCơ quan đăng ký

Nên giữ bản gốc ở nơi an toàn và một bản chụp lưu trữ riêng. Giấy tờ thất lạc sau nhiều năm rất khó xin lại.

Vì sao không nên bỏ qua bước giấy tờ

Nhiều chủ nhà nghĩ nhà đã xây xong, ở được là đủ, còn giấy tờ để sau. Những tình huống dưới đây cho thấy cái giá của việc trì hoãn.

  • Mua bán: người mua, công chứng và ngân hàng của người mua đều đối chiếu giấy chứng nhận với thực tế; nhà lệch giấy tờ dễ bị ép giá hoặc phải chờ hợp thức.
  • Thế chấp vay vốn: phần diện tích chưa đăng ký thường không được tính vào giá trị tài sản bảo đảm.
  • Thừa kế, chia tài sản: phần chưa ghi nhận làm phát sinh tranh cãi giữa các thành viên về giá trị và quyền sở hữu.
  • Bồi thường khi có quy hoạch: việc xác định phần công trình được bồi thường dựa nhiều vào giấy tờ hợp pháp.
  • Sửa chữa, nâng cấp lần sau: hồ sơ cũ giúp kỹ sư đánh giá nhanh, tránh khảo sát lại từ đầu.
  • Quy định thay đổi: thủ tục làm ngay khi vừa xây xong thường đơn giản hơn so với làm sau nhiều năm khi quy định, hồ sơ, người làm chứng đã thay đổi.

Đặt việc đăng ký thay đổi thành bước cuối cùng của kế hoạch nâng tầng, có thời hạn cụ thể, thay vì để "khi nào rảnh".

Câu hỏi thường gặp

Nhà ở riêng lẻ nâng tầng có bắt buộc làm hoàn công không?

Về nguyên tắc, khi nhà có thay đổi về số tầng, diện tích, chủ nhà nên đăng ký thay đổi để giấy chứng nhận khớp với thực tế. Thủ tục cụ thể với nhà ở riêng lẻ có thể đơn giản hơn công trình lớn. Tra quy định hiện hành và hỏi bộ phận một cửa xã, phường.

Thầu có trách nhiệm làm hoàn công cho chủ nhà không?

Thầu thường có trách nhiệm cung cấp bản vẽ hoàn công và hồ sơ thi công theo hợp đồng. Việc nộp hồ sơ đăng ký thay đổi là của chủ nhà, có thể thuê dịch vụ hỗ trợ. Nên ghi rõ phần giấy tờ thầu phải bàn giao trong hợp đồng.

Nâng tầng không phép thì có đăng ký vào sổ được không?

Phần xây không phép thường phải được xử lý theo quy định trước, tuỳ trường hợp có thể bị phạt, buộc điều chỉnh hoặc tháo dỡ. Mỗi vụ việc khác nhau, nên mang hồ sơ hỏi luật sư trên AI Cố Vấn để biết hướng xử lý.

Bản vẽ hoàn công có cần đơn vị có giấy phép lập không?

Tuỳ yêu cầu của cơ quan tiếp nhận ở địa phương. Nhiều nơi chấp nhận bản vẽ do đơn vị thi công, tư vấn hoặc đo đạc có chức năng lập. Hỏi trước khi thuê để bản vẽ được chấp nhận ngay lần đầu.

Đăng ký thay đổi sau nâng tầng có phải nộp tiền không?

Có thể phát sinh lệ phí và các khoản theo quy định, mức thu tuỳ địa phương và thời kỳ. Không nên tin các báo giá trọn gói không rõ khoản mục; hỏi trực tiếp nơi nộp hồ sơ để biết chính xác.

Mất giấy phép xây dựng cũ thì có làm được thủ tục không?

Có thể đề nghị cơ quan đã cấp phép trích lục hoặc xác nhận hồ sơ lưu trữ. Quá trình này có thể mất thời gian, nhất là khi cơ quan cấp đã thay đổi sau sắp xếp. Hãy hỏi UBND xã, phường nơi có nhà để được hướng dẫn nơi lưu hồ sơ.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138