ChinhTrang.comChỉnh Trang
Thuê nhà thầu và thi công cải tạo

Mời nhà thầu khảo sát nhà cũ: chuẩn bị gì để báo giá cải tạo sát thực tế

Chủ nhà cần chuẩn bị gì trước buổi thầu khảo sát nhà cũ: danh sách mong muốn, giấy tờ, lịch sử sửa chữa, lối đi khảo sát và cách đề nghị báo giá có thể so được.

Contractor and homeowner seen from behind walking up a narrow tiled staircase in an old Vietnamese townhouse, contractor pointing a flashlight at a ceiling corner, soft overcast daylight from a skylight

Muốn báo giá cải tạo sát thực tế, chủ nhà phải chuẩn bị trước buổi khảo sát ba thứ: một danh sách mong muốn viết ra giấy theo từng tầng, những gì đã biết về ngôi nhà (tuổi nhà, các lần sửa, chỗ thấm, giấy tờ), và một lối đi khảo sát mở được mọi chỗ cần xem, kể cả mái, tủ điện, hố ga. Thầu chỉ báo giá được đúng những gì họ thấy và nghe; phần nào mơ hồ thì hoặc họ cộng dư cho an toàn, hoặc bỏ qua rồi tính phát sinh sau.

Phần dưới đi qua từng việc chuẩn bị, cách dẫn thầu đi một vòng, những gì nên đề nghị thầu ghi vào báo giá để ba bản báo giá đặt cạnh nhau so được, và những lỗi chủ nhà hay mắc khiến báo giá lệch xa thực tế.

Vì sao báo giá cải tạo hay lệch, và lệch về phía nào

Báo giá cải tạo lệch vì hai lý do chính. Thứ nhất là chủ nhà chưa rõ mình muốn gì: hôm khảo sát nói chỉ sơn lại và làm lại nhà vệ sinh, tới lúc làm lại muốn đổi luôn cầu thang, nâng nền tầng trệt. Thứ hai là nhà có những phần không nhìn thấy: dây điện trong tường, ống nước dưới nền, thép trong sàn mái, xà gồ dưới lớp ngói.

Hai lý do này đẩy báo giá lệch theo hai kiểu. Có thầu cộng sẵn một khoản rủi ro lớn, nên giá ban đầu cao nhưng ít phát sinh. Có thầu báo thấp cho dễ nhận việc rồi tính phát sinh về sau, nên giá ban đầu đẹp nhưng tổng cuối cùng cao hơn. Đặt hai bản báo giá kiểu này cạnh nhau mà chỉ nhìn tổng tiền là so sai.

Việc chuẩn bị của chủ nhà giảm được phần lệch do lý do thứ nhất gần như hoàn toàn, và giảm một phần đáng kể lý do thứ hai nhờ cho thầu xem đủ chỗ, kể đủ chuyện. Phần còn lại là cái không thể biết trước, và cách xử lý nó phải nằm trong báo giá và hợp đồng.

Danh sách mong muốn: viết theo tầng, tách phải làm và muốn làm

Trước buổi khảo sát, ngồi cùng người nhà viết ra một bản mong muốn. Viết theo từng tầng, từng phòng, mỗi dòng một việc, và đánh dấu mức độ:

  • Phải làm: những việc liên quan an toàn và hư hỏng đang tiến triển, như sàn thấm, dầm lộ thép, dây điện cũ, mái dột.
  • Muốn làm: những việc làm cho nhà dễ sống hơn, như thêm nhà vệ sinh trên lầu, mở giếng trời, đổi bếp ra sau.
  • Để sau được: những việc làm đẹp, như ốp mặt tiền, thay tay vịn, làm lại trần trang trí.
  • Ghi kèm những thứ muốn giữ lại: cầu thang gỗ, cửa cũ, gạch bông, khung mái, để thầu biết mà tháo cẩn thận.
  • Ghi những ràng buộc: gia đình có ở lại trong lúc sửa không, có người già hay trẻ nhỏ, cần xong trước dịp nào.
  • Nếu có ảnh mẫu, chỉ dùng để diễn tả cảm giác mong muốn; đừng để ảnh mẫu thay cho danh sách việc cụ thể.

Đưa cùng một bản danh sách cho mọi thầu được mời. Đây là điều kiện tiên quyết để các báo giá so được với nhau: nếu mỗi thầu nghe một phiên bản mong muốn khác nhau, sự chênh lệch giá chủ yếu đến từ phạm vi việc chứ không phải từ cách làm.

Những gì đã biết về ngôi nhà: kể đủ, kể thật

Tuổi nhà và các lần sửa. Nhà xây khoảng năm nào, đã sửa những gì, lần gần nhất làm gì. Nếu nhà mua lại, hỏi chủ cũ trước khi khảo sát. Một lần nâng nền hay đổ thêm sàn trước đây có thể làm thay đổi hoàn toàn cách thầu tính tải trọng và chống thấm.

Những chỗ đã từng thấm, nứt, lún. Đừng giấu vì sợ bị nâng giá. Thầu không biết thì sẽ không tính, rồi khi đục ra sẽ thành phát sinh, thường đắt hơn nếu được tính trước.

Giấy tờ nhà và bản vẽ còn lại. Giấy chứng nhận, giấy phép xây dựng cũ, bản vẽ, ảnh lúc xây nếu có. Những thứ này cho biết diện tích pháp lý, số tầng được phép và kích thước kết cấu ban đầu.

Ghi chép hiện trạng tự làm. Nếu đã tự đi một vòng nhà và chụp ảnh theo thứ tự từ móng lên mái, đưa bộ ảnh đó cho thầu xem trước. Thầu sẽ dành thời gian khảo sát cho những chỗ quan trọng thay vì đi tìm lại những gì bạn đã thấy.

Chuyện với hàng xóm. Tường chung, mái hắt sang nhà bên, nhà bên từng phàn nàn chuyện gì. Thầu cần biết để tính phần che chắn, chống thấm khe tiếp giáp và giờ làm việc.

Dẫn thầu đi một vòng: mở mọi chỗ cần xem

Buổi khảo sát tốt thường kéo dài ít nhất một giờ với nhà phố hai ba tầng. Trước buổi đó, dọn sẵn lối và chuẩn bị:

  1. Dọn đồ khỏi chân tường những chỗ nghi thấm để thầu nhìn được chân tường và nền.
  2. Mở sẵn lối lên sân thượng, gác mái; chuẩn bị thang chắc chắn. Thầu tự quyết có lên mái dốc hay không; chủ nhà không leo theo.
  3. Chỉ chỗ tủ điện, đồng hồ nước, van tổng, nắp hố ga và bể phốt. Nếu không biết bể phốt nằm đâu, nói thẳng để thầu tính việc dò tìm.
  4. Xin thầu đục thử vài điểm nhỏ nếu cần, như một ô gạch nền bị rộp hay một mảng vữa trần bong, có thoả thuận trước ai trả công vá lại.
  5. Đi theo thứ tự từ dưới lên hoặc từ trên xuống, không nhảy qua lại giữa các tầng; mỗi phòng đọc lại các dòng trong danh sách mong muốn.
  6. Cuối buổi, hỏi thầu những điểm họ chưa chắc và cách họ định kiểm thêm trước khi báo giá chính thức.

Nếu có thể, mời các thầu vào những buổi khác nhau, không cùng lúc. Khảo sát chung một lượt khiến thầu ngại hỏi kỹ, và những câu hỏi của thầu trước lại gợi ý cho thầu sau, làm mất đi cách nghĩ riêng của từng người.

Đề nghị thầu ghi gì trong báo giá để so được

Khi chào tạm biệt sau buổi khảo sát, nói rõ bạn mong nhận báo giá theo khung nào. Một khung đơn giản mà nhiều thầu vẫn làm được:

  • Tách theo hạng mục: tháo dỡ và đổ xà bần, kết cấu và gia cố, chống thấm, điện, nước, hoàn thiện, việc khác.
  • Mỗi hạng mục ghi khối lượng ước tính (mét vuông, mét dài, điểm), đơn giá và chủng loại vật tư dự kiến, không chỉ một dòng tổng.
  • Liệt kê riêng những hạng mục chưa chắc khối lượng và cách tính khi khối lượng thật khác ước tính.
  • Ghi rõ những gì không bao gồm: thiết bị vệ sinh, đèn, bếp, nội thất, phí xin phép, chi phí kỹ sư kết cấu độc lập.
  • Ghi thời gian thi công dự kiến và các mốc chính.
  • Ghi điều kiện bảo hành cho chống thấm, điện nước và kết cấu gia cố.

Báo giá có cùng khung thì so được theo từng dòng. Khi một thầu thấp hơn hẳn ở một hạng mục, bạn có chỗ cụ thể để hỏi: họ tính khối lượng ít hơn, dùng vật tư khác hay bỏ sót một bước.

Khi nào nên mời kỹ sư khảo sát trước cả thầu

Nếu danh sách mong muốn có những việc như nâng tầng, bỏ tường, mở lỗ sàn, thay mái ngói bằng mái bê tông, hoặc nhà đang có dấu hiệu đáng lo như sàn võng, thép lộ gỉ, nứt xiên, thì thứ tự hợp lý là mời kỹ sư kết cấu khảo sát trước rồi mới mời thầu. Kỹ sư sẽ cho biết việc nào làm được, việc nào phải gia cố trước, và gia cố theo phương án nào.

Khi có ý kiến kỹ sư, bạn đưa nó cho mọi thầu như một phần của danh sách việc. Các thầu sẽ báo giá trên cùng một phương án kết cấu, thay vì mỗi người tự nghĩ ra một cách gia cố và báo giá theo cách của mình. Đây là chỗ mà báo giá cải tạo hay chênh nhau nhiều nhất, và cũng là chỗ khó so nhất nếu không có một phương án chung.

Với các việc nhẹ hơn như sơn lại, đi lại điện nước, làm lại nhà vệ sinh mà không dời vị trí, không nhất thiết phải có kỹ sư trước. Khi đó thầu khảo sát là đủ, và nếu thầu thấy điều gì đáng lo về kết cấu, họ sẽ nêu ra để bạn quyết định có mời kỹ sư hay không.

Sau buổi khảo sát: ghi lại ngay và hỏi lại bằng tin nhắn

Ngay khi thầu về, ghi lại những gì đã nói: thầu lo chỗ nào, đề xuất gì khác với danh sách của bạn, hẹn ngày nào gửi báo giá. Trí nhớ sau ba buổi khảo sát với ba thầu khác nhau rất dễ lẫn, và những chi tiết nhỏ như thầu nói nên dỡ ngói kiểm xà gồ trước là thứ quyết định chất lượng báo giá.

Sau đó gửi cho thầu một tin nhắn ngắn tóm tắt lại: phạm vi việc theo danh sách, những điểm thầu đề xuất bổ sung mà bạn đồng ý đưa vào, khung báo giá bạn mong nhận và hạn gửi. Tin nhắn này có hai tác dụng: thầu biết chính xác phải báo giá cái gì, và bạn có một bản ghi rõ ràng khi so báo giá hoặc khi có tranh luận về phạm vi việc sau này.

Nếu trong lúc chờ báo giá bạn đổi ý về một hạng mục, nhắn cho tất cả các thầu cùng lúc, cùng một nội dung. Đừng để một thầu báo giá theo bản cũ, thầu khác theo bản mới.

Những lỗi khiến báo giá lệch xa thực tế

Lỗi phổ biến nhất là đổi ý sau khi đã có báo giá mà không yêu cầu báo giá lại, rồi vẫn so với tổng tiền cũ. Thêm một nhà vệ sinh, đổi vị trí bếp hay nâng nền đều kéo theo nhiều việc phụ: đi lại ống thoát, chống thấm, điện, đôi khi cả kết cấu. Mỗi lần đổi ý đáng kể, nên đưa bản danh sách mới cho mọi thầu đang được so.

Lỗi thứ hai là chỉ cho thầu xem tầng trệt vì các tầng trên đang có người ở hoặc nhiều đồ. Thầu sẽ báo giá phần tầng trên theo phỏng đoán. Lỗi thứ ba là ép thầu báo giá ngay tại chỗ. Một báo giá cải tạo có tính toán thường cần vài ngày; báo giá đưa ngay trong buổi khảo sát chủ yếu dựa vào kinh nghiệm chung chứ không phải ngôi nhà của bạn.

Cuối cùng là bỏ qua phần không bao gồm. Hai báo giá chênh nhau đáng kể có khi chỉ vì một bên đã tính thiết bị vệ sinh và phí đổ xà bần, bên kia thì không. Đọc kỹ dòng không bao gồm trước khi kết luận ai rẻ hơn.

Câu hỏi thường gặp

Thầu có lấy phí khảo sát nhà cũ không?

Tuỳ thầu. Nhiều thầu khảo sát miễn phí khi việc đủ lớn, một số lấy phí nếu phải đục thử, đo đạc chi tiết hoặc có kỹ sư kết cấu đi cùng. Nên hỏi rõ từ lúc hẹn, và thoả thuận trước ai chịu công vá lại những chỗ đục thử.

Khảo sát nhà cũ mất bao lâu thì đủ?

Với nhà phố hai ba tầng, một buổi khảo sát có giá trị thường cần ít nhất một giờ, chưa kể thời gian thầu tính toán sau đó. Buổi khảo sát chỉ mười mấy phút thường chỉ đủ cho một con số ước lượng theo kinh nghiệm chung.

Có nên nói cho thầu biết ngân sách của mình không?

Nên cho biết một khoảng để thầu đề xuất phương án vừa sức, nhưng vẫn yêu cầu báo giá tách theo hạng mục. Nếu chỉ đưa ngân sách mà không có danh sách việc, thầu dễ báo giá vừa khít con số đó mà phạm vi việc lại mơ hồ.

Báo giá ba thầu chênh nhau quá nhiều thì nên làm gì?

Đặt các báo giá theo từng hạng mục cạnh nhau, tìm dòng chênh nhiều nhất và hỏi lại từng thầu về khối lượng, vật tư và các bước họ tính. Thường chênh lệch đến từ phạm vi việc hiểu khác nhau, phần không bao gồm hoặc cách tính phần chưa chắc.

Có cần đưa giấy tờ nhà cho thầu xem khi khảo sát không?

Nên cho xem bản sao những phần liên quan như diện tích, số tầng, bản vẽ cũ nếu có, để thầu biết giới hạn pháp lý và kết cấu ban đầu. Không cần giao bản gốc. Với việc phải xin phép, thông tin này giúp thầu tính đúng thời gian chuẩn bị hồ sơ.

Nếu thầu khảo sát xong không gửi báo giá thì sao?

Có thể thầu thấy việc không hợp với họ hoặc đang quá tải. Nên hỏi lại một lần sau khoảng một tuần, nếu vẫn không có thì chuyển sang thầu khác. Thầu không giữ lời ngay từ báo giá thường cũng khó giữ tiến độ khi thi công.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138